Βράδυ Κυριακής λίγο πριν τις γιορτές των Χριστουγέννων στη Μικρή Σκηνή στη Θεσσσαλονίκη, εδώ που κάποτε λειτουργούσε το θρυλικό στούντιο Αγροτικόν του Νίκου Παπάζογλου. Ήταν η πρώτη μου δια ζώσης συνάντηση με το Σερραίο μουσικό Λευτέρη Πασσιά, μαζί με τους ταλαντούχους μουσικούς που βρίσκονται πλάι του: Πάνος Αϊβαζίδης στο κανονάκι, Γιάννης Γκιρίνης στα ντραμς και Γιάννης Καμπανταΐδης στο μπάσο.
Ο Λευτέρης έχει μάθει να ζει μέσα στη μουσική και την υπηρετεί ως καλλιτέχνης και εκπαιδευτικός στην Ειδική Εκπαίδευση. Μαζί με τα λαϊκά παραμύθια, οι μελωδίες κι οι στίχοι είναι ο βασικός τρόπος με τον οποίο εκφράζει τις αλήθειες του, ερμηνεύει τον κόσμο και φτιάχνει δεσμούς... ή καλύτερα, παρέες.
Το 2023, αποφάσισε να κάνει τα πράγματα πιο επίσημα, και μας συστήθηκε δισκογραφικά με το ντεμπούτο του «Μικρές Στιγμές», ενώ πέρσι το Σεπτέμβριο κυκλοφόρησε το δεύτερο άλμπουμ του, «Γεια Σου Παρεά», στο οποίο περιλαμβάνεται και το ομώνυμο ντουέτο του με το Γιάννη Χαρούλη. Αυτή η συνεργασία ήταν μόνο από τις πολλές που έχει κάνει τα τελευταία χρόνια με σημαντικούς ερμηνευτές και τραγουδοποιούς.
MixGrill: Στράφηκες στη μουσική ήδη από την ηλικία των 4 ετών, με την ενθάρρυνση και των γονιών σου, που την αγαπούσαν. Πώς πιστεύεις ότι θα είχε εξελιχθεί η καλλιτεχνική σου πορεία, αν δεν υπήρχε αυτή η πρώτη ενθάρρυνση από το σπίτι, που μεταφράστηκε έπειτα και σε χρόνια σπουδών στο Ωδείο Σερρών και το Μουσικό Σχολείο Σερρών;
Λευτέρης Πασσιάς: Σε κάθε περίπτωση, το να έχεις την υποστήριξη του οικογενειακού πλαισίου στα όνειρά σου είναι μια σπουδαία αρχή μια σπουδαία βάση για να πατήσεις και να δημιουργήσεις τους δρόμους που ονειρεύεσαι. Από πολύ μικρός είχα την ενθάρρυνση των γονιών μου, τον δασκάλων, γενικότερα στη ζωή μου υπήρχε μεγάλη αγάπη για αυτά που ονειρεύομαι. Ίσως συντέλεσε και η αναπηρία που έκανε τους γονείς μου, και ιδιαίτερα τη μαμά μου, να αναζητά διαρκώς διεξόδους έτσι ώστε να μην βαλτώσω.
Το ωδείο ήταν για μένα πάντα το δεύτερο σπίτι μου. Ένιωθα ότι εκεί παίρνω τα όπλα για να μπορέσω να εκφραστώ ακόμη καλύτερα. Αλλά η πραγματική αποκάλυψη για έναν έφηβο όπως εγώ ήρθε με το μουσικό σχολείο. Απέκτησα φίλους που ασχολούνταν και αυτοί με τη μουσική, ήρθα σε επαφή με πολλά είδη μουσικής, από την παραδοσιακή μέχρι την κλασική και τη βυζαντινή. Ήρθα σε επαφή με ηλεκτρικές διαθέσεις, όπως κάθε έφηβος της ηλικίας μου. Αλλά και οι παρουσιάσεις-συναυλίες του μουσικού σχολείου κάθε χρόνο ήταν ένα τεράστιο σχολείο για μένα.
Δεν θα ξεχάσω ποτέ την πρώτη φορά που κοίταξα την παρτιτούρα μαέστρου από το «Άξιον Εστί» του Μίκη Θεοδωράκη και του Οδυσσέα Ελύτη, όπως και τη δομή του έργου «Ελεύθεροι Πολιορκημένοι» του Γιάννη Μαρκόπουλου και του Διονυσίου Σολωμού. Τροφοδότησαν το μυαλό μου και θέριεψαν τα όνειρά μου να μεγαλώσουν και να πιάσω να γράψω και εγώ τις δικές μου ιδέες πρώτα στην παρτιτούρα και ύστερα να αγωνιστώ να τις ακούσω ζωντανά. Έτσι, τα πρώτα σχήματα άρχισαν να δημιουργούνται από το Γυμνάσιο ακόμα. Επίσης η συμμετοχή σε χορωδίες της πόλης, όπως αυτή στο Μουσικό Εργαστήρι Σερρών, υπήρξε για μένα σταθμός στο μεγάλωμά μου και στον τρόπο του να αποφασίσω τι θα κάνω στο λύκειο. Και όλα έμοιαζαν για μένα ένας όμορφος δημιουργικός μονόδρομος. Ονειρευόμουν από πάρα πολύ νωρίς να σπουδάσω μουσική!
M.G.: Έτσι και έγινε! Αρχές δεκαετίας 2000, λοιπόν, κατεβαίνεις Θεσσαλονίκη για σπουδές στο Τμήμα Μουσικής Επιστήμης και Τέχνης του Πανεπιστημίου Μακεδονίας. Τι μνήμες έχεις από τις μουσικές σκηνές της πόλης εκείνα τα χρόνια, στις οποίες ξεκίνησες να παίζεις όντας φοιτητής; Τι πιστεύεις ότι κέρδισες από αυτό το πρώτο σου μπάσιμο στη νυχτερινή ζωή της πόλης;
Λ.Π.: Στη νυχτερινή ζωή της πόλης μπήκα γιατί ήθελα να ελαφρύνω οικονομικά τους γονείς μου και τις σπουδές μου. Εννοείται ότι μου αρέσει πάρα πολύ να παίζω μουσική και να επικοινωνώ με τον κόσμο, να τους καταφέρω να τραγουδάμε μαζί και να γινόμαστε παρέα. Αυτό το είχα από πάρα πολύ μικρός. Άρχισα σε ταβέρνες και στη συνέχεια, επειδή έγραφα τραγούδια από πολύ μικρός, μπήκα στη διαδικασία να φτιάξω ένα σχήμα, το Περγαμόντο, και να παρουσιάσουμε τη δική μας μουσική ματιά στον κόσμο.
Το θέμα των μουσικών σκηνών ήταν και είναι όμορφο και ταυτόχρονα περίεργο. Από τη μία, παίζεις σαν όνομα, γίνεσαι από ένας μουσικός ταβέρνας ο Λευτέρης Πασσιάς, για παράδειγμα, ο οποίος παρουσιάζει επίσημα τη δουλειά του. Από την άλλη, έρχεσαι αντιμέτωπος με το γεγονός ότι δεν είσαι ιδιαίτερα γνωστός στον κόσμο, οπότε δεν είναι σίγουρο ότι η παραγωγή σου θα βγει. Οι μέρες που σου δίνουν δεν είναι οι ιδανικές και βασίζεσαι στην αρωγή φίλων και γνωστών. Στη συνέχεια όμως, εμφανίζονται κι άλλοι που σιγά-σιγά μαθαίνουν τη δουλειά σου και έρχονται αποκλειστικά για σένα. Δημιουργείς δεσμούς! Από το πέρασμα στις μουσικές σκηνές και τα μαγαζιά στα φοιτητικά μου χρόνια πήρα εμπειρία, επικοινωνία και στιγμές ιδιαίτερες εξέλιξης προσωπικότητας και τέχνης, μιας και αποκτάς μια ιδιαίτερη αίσθηση όταν παίζεις στο πατάρι, όταν προσπαθείς να είσαι συνεπής σε αυτό που κάνεις και να το επικοινωνήσεις στον ακροατή.
M.G.: Τι μεσολάβησε στην καλλιτεχνική σου πορεία μέχρι το 2023, όταν και μας συστήθηκες με το ντεμπούτο σου «Μικρές Στιγμές»;
Λ.Π.: Μεσολάβησε η ενταξή μου στην εκπαίδευση, αρχικά σαν αναπληρωτής και στη συνέχεια σαν μόνιμος καθηγητής μουσικής, στυλ ειδική αγωγή. Ταυτόχρονα, σπουδές σε μεταπτυχιακό και διδακτορικό επίπεδο στην Ποιητική (Τέχνη της Σύνθεσης, Μελοποιία, Ποίηση στην Παραδοσιακή Μουσική). Διδασκαλία στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, στο Τμήμα Μουσικής Επιστήμης και Τέχνης. Άλλος κόσμος και ταυτόχρονα ίδιος! Έψαχνα να βρω την ισορροπία της Τέχνης και της Παιδείας και ισορρόπησα όταν κατάλαβα πως ψάχνω ουσιαστικά την δική μου ισορροπία! Πως όλα είναι ένα! Η Παιδεία έχει μέσα της την Τέχνη όπως και η Τέχνη την Παιδεία και μπορεί κανείς να είναι εκπαιδευτικός και καλλιτέχνης, λειτουργώντας πάντα με αλήθεια και αγάπη και αφοσίωση σε αυτό που αγαπά!
Μεσολάβησε, όμως, και περίοδος μεγάλης ανασφάλειας που κράτησε τραγούδια και ιδέες στα συρτάρια. Για να έρθει η παρέα, η συντροφικότητα, και μια καραντίνα να κινητοποιήσουν την ανάγκη για εξωστρέφεια!
M.G.: Θες να μας πεις λίγα λόγια για το πώς γεννήθηκε το νέο σου άλμπουμ, «Γεια Σου Παρέα!», που κυκλοφόρησε τον περασμένο Σεπτέμβριο;
Λ.Π.: Μετά τις «Μικρές Στιγμές», που είναι μια αγκαλιά στην εσωστρέφεια, η σκέψη ότι όλη μας η ζωή είναι δομημένη από στιγμές, ήρθε η ανάγκη της επικοινωνίας. Ήρθε η ώρα της Παρέας. Αυτήν την Παρέα σε κάθε της έκφανση τραγουδώ σε αυτή τη δεύτερη δουλειά. Κάθε τραγούδι είναι μια αγκαλιά στο συνάνθρωπο, στην ανάληψη ευθύνης, στη μοναξιά και την αλήθεια των δρόμων που μόνος σου δημιουργείς! Του κόσμου που αναλαμβάνεις και προχωράς με θάρρος και περηφάνια!
M.G.: Είπες πριν πως χρειάστηκε να παλέψεις με δεύτερες σκέψεις και ανασφάλειες μέχρι να κυκλοφορήσεις τις «Μικρές Στιγμές». Στην περίπτωση του «Γεια Σου Παρέα!» πώς κύλησαν τα πράγματα; Υπήρξαν διαδικασίες που κύλησαν ευκολότερα ή και παράμετροι που δεν είχες λάβει υπόψη στο ντεμπούτο και σε απασχόλησαν εδώ;
Λ.Π.: Στην «Παρέα», λοιπόν, όλα κύλησαν πιο γρήγορα! Μπήκαν σε μια όμορφη ροή και σε λίγους μήνες άκουγα ολοκληρωμένη τη δουλειά! Αντιμετώπισα το υλικό μου σαν μια ολοκληρωμένη δουλειά και αυτό βοήθησε πολύ να υποχωρήσουν και οι ανασφάλειες και να χαρώ ακόμη περισσότερο την διαδικασία. Οι καλλιτέχνες είμαστε παιδιά της ανασφάλειας. Αυτό που επικοινωνούμε είναι ο αγώνας μας κόντρα σε αυτήν. Ή ακόμη καλύτερα, ο αγώνας μας να την αποδεχθούμε!
Όσο αφορά την ίδια την διαδικασία, υπάρχουν κάθε φορά παράμετροι που πρέπει να λάβεις υπόψιν σου, αλλά υπάρχουν και πολλά που δεν τα έχεις σκεφτεί ότι θα σε απασχολήσουν. Είναι ολόκληρη σπουδή δημιουργίας και φροντίδας αυτής της δημιουργίας η διαδικασία της δισκογράφησης των τραγουδιών σου! Από την αρχική ιδέα να έρθουν τόσοι άνθρωποι και να φτιάξετε μαζί μουσική!
M.G.: Στα δύο σου άλμπουμ έχεις συνεργαστεί με μία πληθώρα ταλαντούχων μουσικών, από την Κατερίνα Κάργιου, τη Σαββέρια Μαργιολά, την Έλσα Μουρατίδου και τη Ναταλία Λαμπαδάκη, μέχρι το Βασίλη Λέκκα, το Γιάννη Διονυσίου, το Μίλτο Πασχαλίδη και το Γιάννη Χαρούλη. Πώς διάλεξες τους ανθρώπους με τους οποίους συνεργάστηκες; Τους βρήκες, σε βρήκαν… ή και τα δύο; Γιατί από το τελικό αποτέλεσμα, μιλάμε μάλλον για ευτυχή συνάντηση!
Λ.Π.: Έγιναν όλα όσα περιγράφεις στην ερώτηση! Με βρήκαν και τους βρήκα, με άλλους ήμουν φίλος και με άλλους γνωριστήκαμε στην διαδικασία! Με το Γιάννη Χαρούλη, στις ατελείωτες συζητήσεις μας καταλήξαμε στην σκέψη πως είναι η πρόφαση τα τραγούδια! Η πρόφαση να ανταμώνουν οι άνθρωποι και να γίνονται παρέα! Σε κάθε περίπτωση, σημασία για μένα έχει τί θέλει να πει το κάθε μου τραγούδι. Και μετά αρχίζει η φροντίδα του να φτάσει δυνατά το μήνυμα στον κόσμο. Εκεί γίνεται η επιλογή του ποιος θα πει το κάθε τραγούδι και ξεκινάει η διαδικασία της παρέας. Η γνωριμία, η επικοινωνία, το ανταμωμα! Νιώθω πολύ χαρούμενος για αυτές τις συνεργασίες! Είναι πολύ συγκινητικό να ακούς τα τραγούδια σου να τα τραγουδάνε μαζί σου ανθρωποι που θαυμάζεις και αγαπάς!
M.G.: Θα σκεφτόμουν ίσως να πας ένα βήμα παραπέρα και να δώσεις τραγούδια σου σε άλλους ερμηνευτές; Ή νιώθεις μεγαλύτερη ασφάλεια να γράφεις για τους δικούς σου δίσκους μόνο;
Λ.Π.: Με πολλή χαρά θα δώσω τραγούδια μου σε ανθρώπους που θέλουν να τα πουν. Ήδη έχω στα σκαριά μια συνεργασία που κλείνει αυτόν τον καιρό και θα είναι ένα τραγούδι που θα το δώσω σε δύο υπέροχες φωνές! Ακόμη και οι τραγουδοποιοί είναι φορείς των τραγουδιών τους! Είτε τραγουδώντας ο ίδιος είτε δίνοντας τα τραγούδια μου σε άλλους, η Παρέα θα δυναμώνει και τα μηνύματα θα ταξιδεύουν! Τί καλύτερο να ζητήσει κανείς;
M.G.: Πες μας λίγα λόγια και για τους συνεργάτες σου επί σκηνής. Πόσο εύκολο είναι να επικοινωνήσεις αυτό που έχεις μουσικά στο μυαλό σου μαζί τους, και να το αποτυπώσετε όλοι μαζί στο stage;
Λ.Π.: Συμβαίνει το εξής μαγικό: Έχω παρέα μου στην σκηνή υπέροχους μουσικούς και φίλους! Μάλιστα, με τον μπασίστα Γιάννη Καμπανταΐδη γνωριζόμαστε κάπου 20 χρόνια! Με τον καιρό και με την τριβή μπαίνουμε όλοι μέσα στα τραγούδια και βάζουμε ο καθένας ένα κομμάτι του και δημιουργούμε μαζί ένα κοινό αποτύπωμα που φέρει βιώματα, μνήμες και ιδέες όλων μας. Ταυτόχρονα, η διαδικασία να είσαι μέλος μιας ορχήστρας έξι πλέον ατόμων είναι ένα τεράστιο ζήτημα επιλογής ρόλων και συνύπαρξης. Πρέπει να εναλλάσσονται ρόλοι, να ακούει ο ένας τον άλλον, να γινόμαστε όλοι μέρος ενός συνολικού μηνύματος που εκπέμπεται στη σκηνή και το λαμβάνουν όσοι είναι εκεί μαζί μας! Αυτό θέλει υπομονή, δουλειά και αγάπη αληθινή για αυτό που κάνεις.
Όσο για μένα, ένιωσα όμορφα όταν άφησα χώρο στη διαδικασία να πάρουν ελευθερίες οι συνεργάτες μου, να βάλουν τον εαυτό τους μέσα στο υλικό μου. Άλλαξε και ομόρφυνε το τοπίο! Δεν θέλω να πω μεγάλα λόγια. Θα σας προσκαλέσω να ακούσετε για να καταλάβετε τί εννοώ. Σε κάθε περίπτωση, νιώθω ευτυχής για την συνύπαρξή μου με τον Πάνο Αϊβαζίδη στο κανονάκι, το Γιάννη Γκιρίνη στα τύμπανα, τον Γιάννη Καμπανταΐδη στο άταστο ηλεκτρικό μπάσο, την Κατερίνα Κάργιου στο τραγούδι και τον Τάσο Παπαδόπουλο στις ηλεκτρικές κιθάρες.
M.G.: Εδώ και αρκετά χρόνια ζεις μόνιμα στις Σέρρες, κομμάτι πλέον μιας μικρής αλλά ζωντανής μουσικής κοινότητας. Τι κέρδισες από την επιστροφή σου στα πάτρια εδάφη, κόντρα στην αθηνοκεντρική πραγματικότητα που επηρεάζει (και) το καλλιτεχνικό στερέωμα; Από την άλλη, υπάρχει κάποια δυσκολία που να συνεπάγεται αυτή η επιλογή;
Λ.Π.: Κέρδισα ηρεμία. Χρόνο! Ένας φίλος από την Αθήνα που έρχεται δύο φορές τον χρόνο στις Σέρρες, μου λέει «Για φαντάσου! Υπάρχει μια ολόκληρη μέρα κρυμμένη μέσα στη μέρα!».
Αυτός ο χρόνος είναι πολύτιμος. Σε κάνει να σκεφτείς παραπάνω. Να δημιουργήσεις. Να ξεκουραστείς! Τα πάντα είναι κοντά. Λείπουν, βέβαια, οι μεγάλες σκηνές και οι ευκαιρίες, αλλά αν είσαι άνθρωπος που του αρέσουν τα ταξίδια, τότε όλο το πράγμα γίνεται ακόμα πιο ωραίο! Η δυσκολία ήταν στο μυαλό. «Είμαι μακριά από το κέντρο, δεν γίνονται πράγματα εδώ, πώς θα επικοινωνήσω την μουσική μου από μακριά;». Όταν όμως ήρθε η σκέψη πως αντί να γκρινιάζω για τα πράγματα που δεν έχω, ας τα κάνω μόνος μου με όσα μέσα έχω, ήρθε η ώρα της δημιουργίας. Έπεσαν οι ανασφάλειες σαν τραπουλόχαρτα και άρχισαν οι μηχανές! Και αν αρχίσουν, δεν σταματούν εύκολα!
M.G: Επαγγελματικά ασχολείσαι και με τη διδασκαλία στο Ειδικό Εργαστήριο Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης (ΕΕΕΚ) Σερρών. Πώς ήταν να επιστρέφεις από την… αντίπερα όχθη στο σχολείο; Βλέπεις διαφορές στο πώς αντιμετωπίζεται η μουσική από γονείς και μαθητές σε σχέση με τα δικά σου χρόνια;
Λ.Π.: Βλέπω την σπουδαιότητα του αντικειμένου της μουσικής σαν παιδαγωγικό εργαλείο, και σαν εκπαιδευτικός και σαν γονιός. Το βίωσα και σαν μαθητής. Η σχέση μου με τη μουσική σε όλες της τις εκφάνσεις ξεπερνάει τις τρεις δεκαετίες πλέον. Βλέπω πώς η μουσική ξεκλειδώνει τον άνθρωπο. Τον κάνει να μπορεί να αισθανθεί, να νιώσει το συναίσθημα, τον κάνει να ακούει τους άλλους, του μαθαίνει να εκτίθεται και να εκφράζεται. Αυτά είναι σπουδαία κομμάτια για την διάπλαση ενός ανθρώπου και μέσα από τη μουσική καλλιεργούνται βιωματικά!
Δυστυχώς, το εκπαιδευτικό σύστημα εξακολουθεί να αντιμετωπίζει τη μουσική και τα καλλιτεχνικά μαθήματα σαν κάτι επικουρικό, που όσο περνούν τα μαθητικά χρόνια είναι τελικά αχρείαστο. Η Πολιτεία μας δυστυχώς διαλέγει να φτιάχνει μηχανικούς ανθρώπους που τείνουν να χάνουν την δημιουργικότητά τους όσο μεγαλώνουν με το μύθο ότι οι τέχνες αφορούν λίγους ανθρώπους που έχουν συγκεκριμένες δεξιότητες. Μία βόλτα σε ένα νηπιαγωγείο θα σας κάνει να εκπλαγείτε. Οι άνθρωποι από την φύση τους ζωγραφίζουν, τραγουδάνε και χορεύουν από πολύ μικροί! Αυτήν τη ροπή χάνουμε μεγαλώνοντας εξαιτίας της απώλειας των τεχνών από την καθημερινότητά μας. Όσοι συνεχίζουν να ασχολούνται με τις Τέχνες δεν είναι αυθεντίες. Είναι απλώς άνθρωποι που συνέχισαν να είναι δημιουργικοί.
Είναι πολύ κρίσιμη για μένα η διατήρηση των μαθημάτων Τέχνης στα σχολεία. Και μάλιστα, να διανθιστούν όσο γίνεται περισσότερο! Αυτά τα μαθήματα είναι ικανά να δημιουργήσουν δημιουργικούς σκεφτόμενους πολίτες που ακούνε τους άλλους και είναι ικανοί να αναλάβουν την ευθύνη της ζωής τους… Αλλαγή ροπής και αλλαγή αποτελέσματος, λοιπόν!
M.G.: Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Ατόμων με Αναπηρία τον περασμένο Δεκέμβριο, συμμετείχες μαζί με το Σύλλογο Κινητικά Αναπήρων Σερρών και άλλους φορείς σε μουσική διαμαρτυρία στην πόλη. Κάποια σκέψη ή βίωμα που θες να να μοιραστείς εδώ, όντας και ο ίδιος ένας άνθρωπος με κινητική αναπηρία;
Λ.Π.: Συμμετείχα τραγουδώντας και διεκδικώντας τα αυτονόητα. Πρόσβαση για όλους, περίθαλψη, φροντίδα, ενσυναίσθηση! Αυτά που χρόνια τώρα διεκδικούμε! Η σκέψη και το βίωμά μου θα πάει λίγο πιο πίσω, όμως. Πριν μιλήσει κανείς για τα αυτονόητα, θα πρέπει να τα γνωρίσει. Κοινώς, τα ζητήματα αυτά είναι ζητήματα Παιδείας. Το ότι θεωρώ αυτονόητο εγώ ότι για παράδειγμα θέλω άνετη πρόσβαση στις τουαλέτες των καταστημάτων, δεν είναι σίγουρο ότι όλοι το καταλαβαίνουν. Χρειάζεται ενημέρωση. Παιδεία! Για να νιώσει ο συμπολίτης σου ενσυναίσθηση, πρέπει να μπορεί να καταλάβει τι είναι αυτό που σε ζορίζει. Και για να το καταλάβει πρέπει και συ να μπορείς να το επικοινωνήσεις με ηρεμία και αλήθεια. Χρειάζεται επικοινωνία, όπως ακριβώς στα μέλη μιας ορχήστρας.
M.G.: Υπήρξες ιδρυτικό μέλος της ομάδας αφήγησης παραμυθιών «Παραμυθολαλίτσες» και πρόεδρος του συλλόγου φίλων παραμυθιού «Παραμυθία», οργανώνοντας και ένα ομώνυμο φεστιβάλ παραμυθιού. Πώς γεννήθηκε αυτό σου το ενδιαφέρον για τα παραμύθια; Σε βοήθησαν κάπως και στη σύνθεση ή τη στιχουργική σου;
Λ.Π.: Η ανάγκη να αφηγηθώ παραμύθια ήρθε με τη γέννηση της κόρης μου. Αγαπώ με πάθος τα βιβλία, έτσι κι αλλιώς. Ήταν πάντα το καταφύγιό μου! Ο τρόπος μου να ταξιδεύω. Δειλά-δειλά, άρχισα να γράφω μουσική και τραγούδια για παραμύθια στη Θεσσαλονίκη και αργότερα, με τη μετακόμιση στις Σέρρες, ήρθα σε επαφή αρχικά με την Κατερίνα Κάργιου και στη συνέχεια με την Λένα Δέλλιου και φτιάξαμε τις Παραμυθολαλίτσες. Ήταν η ψυχοθεραπεία μας τον καιρό της Καραντίνας!
Και στη συνέχεια, όταν είδαμε ότι ενδιαφέρεται ένα μεγάλο μέρος της πόλης για αυτό που κάνουμε, αποφασίσαμε να φτιάξουμε το φεστιβάλ Παραμυθιού «Παραμυθία». Το τρέξαμε αρχικά μόνοι μας και στην συνέχεια γίναμε σύλλογος! Γιατί βρέθηκαν άνθρωποι στο δρόμο μας να μας βοηθούν και να μοιράζονται το πάθος μας και την αγάπη μας για τις ιστορίες και τα παραμύθια και τα βιβλία.
Μέσα από αυτή τη διαδικασία, ήρθα στη συνειδητοποίηση ότι όλος ο πολιτισμός του ανθρώπου είναι ιστορίες μύθοι και παραμύθια. Έτσι περνάει από γενιά σε γενιά το αποτύπωμα του ανθρώπου. Τα παραμύθια, όμως, εκτός των πληροφοριών έχουν, και κάτι άλλο μαγικό! Φέρουν έναν κοινό ψυχογραφικό τόπο. Διαβάζοντας ή ακούγοντας ιστορίες, ταυτίζεσαι ή σου βγαίνουν κομμάτια του εαυτού σου που δεν ήξερες ότι έχεις ή που ήξερες αλλά δεν τολμούσες να αγγίξεις. Και όλο αυτό με έναν τρόπο μοναδικό!
Όταν μπήκαμε στη διαδικασία να αναλύσουμε τα παραμύθια, να φτιάξουμε παραμύθια και για μεγάλα παιδιά, βγήκαν στην επιφάνεια βιώματα, φόβοι, τραύματα που η διαδικασία να τα φτιάξεις παράσταση, να γράψεις για αυτά, λειτούργησε θεραπευτικά! Απίστευτο πράγμα! Όσο για μένα, με ισορρόπησε στο να γράφω τραγούδια. Να έχω μια κεντρική θεματική στο τι θέλω να πω και να το ολοκληρώνω σε βαθμό που να ηρεμεί εμένα. Πολλά από τα τραγούδια μου και στην τελευταία δουλειά είναι μέσα από αυτή την διαδικασία. Για παράδειγμα, «Ο Καημός» εμπνευσμένος από το ομώνυμο παραμύθι του Αιγαίου, που μιλάει για την ανάγκη να αποδεχθείς τον Καημό στη ζωή σου και όχι να κάνεις πως δεν υπάρχει. Ή η «Τύχη Του Φάουστο» από το ομώνυμο παραμύθι του Oliver Jeffers, που μιλάει για την έπαρση του ανθρώπου απέναντι στην φύση!
M.G.: Στις 26 Φεβρουαρίου θα σε απολαύσουμε στο πρώτο σου live στην Αθήνα, στο Μπαράκι Της Διδότου, ενώ πριν και μετά θα εμφανιστείς και σε άλλες πόλεις πέραν των Σερρών. Πώς βιώνεις αυτό το άνοιγμά σου σε ένα τελείως διαφορετικό κοινό σε σχέση με τον οικείο μικρόκοσμο των Σερρών; Υπάρχει κάποιο άγχος, κάποια προσμονή;
Λ.Π.: Ένας φίλος εδώ στις Σέρρες, όταν του είπα ότι άρχισα να παίζω σε άλλες πόλεις, μου είπε «Ωραία! Ήρθε η ώρα να βγεις από το καβούκι σου!». Έτσι άρχισε το ταξίδι.
Αντιμετωπίζω το κάθε κοινό με τον ίδιο τρόπο. Είναι άνθρωποι που έρχονται στο τραπέζι της παρέας. Γνωριζόμαστε, μιλάμε και αν τα καταφέρουμε, θα καταλήξουμε αγκαλιασμένοι να τραγουδάμε! Δεν έρχομαι σαν κάποιος που θα παρουσιάσει κάτι σπουδαίο και καινούριο και απαιτεί να τον ακούσουν ευλαβικά. Έρχομαι σαν κάποιος που φέρνει τα συναισθήματά του, τα βιώματά του, τις ανησυχίες του που δεν διαφέρουν από των άλλων και θέλει να τα μοιραστεί για να φύγουν, νά βρουν ουρανό! Έρχομαι να κάνουμε Παρέα! Και όταν πας στην Παρέα δεν έχεις άγχος του πώς ή ποιος θα είσαι. Όταν πας στην Παρέα, απλώς είσαι!
Λευτέρης Πασσιάς live: